Khái niệm, nguyên tắc hạch toán và kết cấu tài khoản 711 theo thông tư 99

Học kế toán ở thanh hóa

Trong hệ thống kế toán doanh nghiệp, tài khoản 711 – Thu nhập khác đóng vai trò quan trọng trong việc phản ánh các khoản thu nhập phát sinh ngoài hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường.

Việc hiểu rõ khái niệm, nguyên tắc hạch toán và kết cấu tài khoản 711 theo Thông tư 99 không chỉ giúp kế toán ghi nhận đúng bản chất nghiệp vụ mà còn đảm bảo tuân thủ quy định pháp luật và minh bạch báo cáo tài chính.

Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn nắm bắt đầy đủ, ngắn gọn và dễ hiểu những nội dung cốt lõi liên quan đến tài khoản 711 theo quy định hiện hành, đồng thời hỗ trợ tối ưu cho việc tra cứu và áp dụng trong thực tế kế toán doanh nghiệp.

Tài khoản 711 theo Thông tư 99 là tài khoản gì ?

Theo Phụ lục 2 ban hành kèm theo Thông tư 99/2025/TT-BTC, Tài khoản 711 – Thu nhập khác tiếp tục giữ nguyên tên gọi và bản chất so với quy định tại Thông tư 200. Tài khoản này được sử dụng để phản ánh các khoản thu nhập phát sinh ngoài hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường của doanh nghiệp.

Cụ thể, TK 711 dùng để hạch toán các khoản thu nhập khác như:

Học kế toán ở thanh hóa Trong hệ thống kế toán doanh nghiệp, tài khoản 711 – Thu nhập khác đóng vai trò quan trọng trong việc phản ánh — Học kế toán ở thanh hóa

Tài khoản 711 theo Thông tư 99

Thu nhập từ nhượng bán, thanh lý tài sản cố định (TSCĐ);
Khoản chênh lệch giữa giá trị hợp lý của tài sản được chia từ hợp đồng hợp tác kinh doanh (BCC) cao hơn chi phí đầu tư xây dựng tài sản đồng kiểm soát;
Chênh lệch lãi do đánh giá lại vật tư, hàng hóa, TSCĐ khi đem góp vốn liên doanh, đầu tư vào công ty con, công ty liên kết hoặc các khoản đầu tư dài hạn khác;
Thu nhập phát sinh từ nghiệp vụ bán và thuê lại tài sản;
Các khoản thuế phải nộp khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ nhưng sau đó được giảm hoặc được hoàn;
Tiền phạt thu được từ khách hàng do vi phạm hợp đồng kinh tế;
Khoản bồi thường của bên thứ ba nhằm bù đắp tổn thất tài sản, như tiền bảo hiểm được bồi thường và các khoản có tính chất tương tự;
Thu hồi các khoản nợ khó đòi đã được xử lý xóa sổ trước đó;
Thu nhập từ các khoản nợ phải trả không xác định được chủ nợ hoặc đã xác định là không còn nghĩa vụ phải trả;
Các khoản tiền thưởng của khách hàng liên quan đến việc tiêu thụ hàng hóa, sản phẩm, dịch vụ nhưng không được ghi nhận là doanh thu;
Thu nhập từ quà biếu, quà tặng bằng tiền, hiện vật, cổ phần hoặc phần vốn góp do tổ chức, cá nhân tặng cho doanh nghiệp (trừ các khoản được ghi tăng vốn đầu tư của chủ sở hữu theo quyết định của cấp có thẩm quyền);
Giá trị hàng hóa khuyến mại được nhận nhưng không phải hoàn trả;
Và các khoản thu nhập khác ngoài những nội dung nêu trên.

Nguyên tắc kế toán tài khoản 711 – Thu nhập khác theo TT 99

Theo quy định tại Phụ lục 2 ban hành kèm theo Thông tư 99/2025/TT-BTC, ngoài việc dùng để phản ánh các khoản thu nhập khác phát sinh ngoài hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường, việc hạch toán Tài khoản 711 – Thu nhập khác phải tuân thủ một số nguyên tắc kế toán cơ bản sau:

Khi doanh nghiệp có cơ sở chắc chắn thu được tiền phạt vi phạm hợp đồng, kế toán cần xem xét bản chất của khoản tiền phạt để ghi nhận phù hợp:

Đối với bên bán: Toàn bộ các khoản tiền phạt vi phạm hợp đồng thu được từ bên mua, nếu nằm ngoài giá trị hợp đồng, được ghi nhận vào thu nhập khác.

Đối với bên mua: Các khoản tiền phạt vi phạm hợp đồng thu được từ bên bán, nếu không liên quan trực tiếp đến giá trị thanh toán của hợp đồng, được ghi nhận là thu nhập khác.

Trường hợp người bán vi phạm hợp đồng nhưng người mua vẫn nhận hàng và người bán chấp nhận khấu trừ tiền phạt vào số tiền phải thanh toán, thì giá trị hàng hóa mua vào được ghi nhận theo số tiền thực tế phải trả sau khi trừ (-) khoản tiền phạt được hưởng, không hạch toán vào thu nhập khác.

Trường hợp doanh nghiệp được tài trợ, biếu, tặng tài sản phi tiền tệ hoặc được nhận cổ phần, cổ phiếu, phần vốn góp nhưng chưa xác định được giá trị cụ thể, doanh nghiệp được phép xác định giá trị tài sản căn cứ vào:

Giá thị trường của tài sản tại thời điểm nhận; hoặc

Giá trị theo đánh giá của Hội đồng định giá tài sản của doanh nghiệp; hoặc

Giá trị do tổ chức thẩm định giá chuyên nghiệp xác định.

Doanh nghiệp phải thuyết minh rõ trên Báo cáo tài chính về căn cứ xác định giá trị của các tài sản phi tiền tệ được nhận.

Kết cấu, nội dung phản ánh của tài khoản 711 – Thu nhập khác theo TT 99

Tài khoản 711 – Thu nhập khác có kết cấu phản ánh các khoản thu nhập khác phát sinh trong kỳ và việc kết chuyển thu nhập để xác định kết quả kinh doanh, cụ thể:

Kết cấu, nội dung phản ánh của tài khoản 711 – Thu nhập khác

Bên Nợ:

Số thuế GTGT phải nộp (nếu có) tính theo phương pháp trực tiếp đối với các khoản thu nhập khác ở doanh nghiệp nộp thuế GTGT tính theo phương pháp trực tiếp.
Tại thời điểm kết thúc kỳ kế toán, kết chuyển các khoản thu nhập khác phát sinh trong kỳ sang tài khoản 911 để xác định kết quả kinh doanh.

Bên Có:

Các khoản thu nhập khác phát sinh trong kỳ.

Tài khoản 711 – Thu nhập khác không có số dư cuối kỳ.

Tóm lại, việc nắm vững khái niệm, nguyên tắc hạch toán và kết cấu tài khoản 711 theo Thông tư 99 là nền tảng quan trọng giúp kế toán doanh nghiệp ghi nhận chính xác các khoản thu nhập khác, tránh nhầm lẫn với doanh thu từ hoạt động kinh doanh chính.

Khi được hạch toán đúng và đầy đủ, tài khoản 711 không chỉ góp phần phản ánh trung thực kết quả hoạt động của doanh nghiệp mà còn hỗ trợ công tác kiểm soát, phân tích tài chính và tuân thủ quy định kế toán hiện hành.

Do đó, kế toán viên cần thường xuyên cập nhật quy định và vận dụng linh hoạt tài khoản 711 trong thực tiễn để nâng cao chất lượng báo cáo tài chính.